CHP’DEN BASIN KANUNU’NA ŞERH: “TOPLUMSAL MUHALEFETİ BASTIRMA YASASIDIR”

CHP, TBMM Dijital Mecralar Komisyonu’nda kabul edilen Basın Kanunu ile Kimi Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi’ne muhalefet şerhi koydu. Muhalefet şerhinde, “toplumsal muhalefeti bastırma ve sansür yasası'” olarak nitelendirilen teklifle ilgili “Sansür ve otosansüre yol açacak, söz ve basın özgürlüğünü daha da daraltacak düzenlemeler barındırmaktadır” denildi.

TBMM Dijital Mecralar Komisyonu’nda, geçen hafta çarşamba günü tali kurul olarak 40 husustan oluşan “Basın Kanunu ile Birtakım Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi” kabul edilmişti. Kurulun CHP’li üyeleri İstanbul Milletvekili Onursal Adıgüzel, İzmir Milletvekili Ahmet Tuncay Özkan, Muğla Milletvekili Burak Erbay, teklife şerh koydu.

Muhalefet şerhinde, teklifin ‘dezenformasyon yasası’ olarak lanse edildiğini, lakin birçok kanunda değişiklik öngörmesi nedeniyle bir torba kanun olduğu belirtildi.

“TEKLİFİN KIYMETLENDİRİLMESİ İÇİN KÂFİ SÜRE VERİLMEDİ”

Teklifin ‘oldu biti’ yöntemi ile seçimler öncesi hayata geçirilmeye amaçlandığı vurgulanan şerhte, şu değerlendirmeler yer aldı:

“Teklifin hazırlanış sürecinde sivil toplumun, meslek örgütlerinin görüşlerine başvurulmadığı üzere muhalefet de bu sürecin dışında tutulmuş, hususun asıl muhatabı olan Dijital Mecralar Kurulu dahi sürece dahil edilmemiştir…Teklifin komiteye sevk edilmesinden sadece 4 gün sonra komitenin toplantıya çağrılması da iktidarın dışlayıcı tavrının açık bir göstergesidir. Bu kadar kapsamlı ve teknik bir teklifin kıymetlendirilmesi için kâfi süre verilmemiştir. Hatta bu durum komiteye katılan sivil toplum kuruluşları tarafından da lisana getirilmiştir.”

Komisyon görüşmeleri sırasında teklifin daha ayrıntılı olarak incelenmesi, ilgili kurum ve kuruluşların, sivil toplumun, üniversitelerin görüşlerinin alınması için alt kurul kurulmasına ait önergelerin kabul edilmediğine işaret edilen şerhte “Oysa bir alt kurulun varlığı teklifin daha nitelikli ve sağlıklı bir yasama süreci ile olgunlaştırılmasına imkan sağlayacak önemli bir süreçtir” denildi.

“‘TOPLUMSAL MUHALEFETİ BASTIRMA YASASI’ YA DA ‘SANSÜR YASASI’”

Teklifin bu haliyle yasalaşmasının kabul edilemez olduğunun altı çizilen şerhte, düzenlemenin ‘toplumsal muhalefeti bastırma yasası’ ya da ‘sansür yasası’ olduğu belirtildi. Şerhte, şu saptamalar yapıldı:

“Teklif, sansür ve oto sansüre yol açacak, tabir ve basın özgürlüğünü daha da daraltacak düzenlemeler barındırmaktadır. Dezenformasyonla mücadele ettiği sav edilen teklifte direkt ve dolaylı olarak bir dezenformasyon tarifi yapılmamaktadır. Teklifte ziyadesiyle geniş tanımlanmış bir suç tiplemesi mevcuttur. Hangi bilginin ne düzeyde halkı aldatıcı bilgi olarak değerlendirileceği büyük bir belirsizlik taşımaktadır. AKP iktidarının gerek kendi gücünü korumak gerekse rakiplerini baskı altına almak için yargıyı siyasi bir baskı aparatına dönüştürdüğü bir ortamda; iktidarın mevcut pratikleri de göz önüne alındığında bu teklifi ‘toplumsal muhalefeti bastırma yasası’ ya da ‘sansür yasası’ olarak isimlendirmek daha dengeli olacaktır.”

“TEKLİF BU HALİYLE OLMASI GEREKENDEN ÇOK UZAKTIR”

“Ülkemizde dezenformasyonun tüm kısımların ortaklaştığı bir sorun olduğu açıktır. Lakin bu bahsin düzenlenmesinde, söz ve haber alma özgürlüklerinin zedelenmemesi öncelikli amaçlardan biri olmalıdır” uyarısı yapılan şerhte, şu kıymetlendirme yapıldı:

“Yapılacak olan düzenlemenin çağdaş demokrasi unsurları çerçevesinde, tüm paydaşların sürece dahil olduğu, mevzunun tüm boyutları ile uzun uzadıya tartışılıp olgunlaştırılabildiği, çoğulcu bir bakış açısı ışığında, vatandaşların temel hak ve özgürlüklerini, basın özgürlüğünü güvence altına alacak bir formda yapılmasıdır. Teklif bu hali ile olması gerekenden çok uzaktır.”