İNŞAAT MÜHENDİSLERİ ODASI: “KONUT ÜRETİMİ HALKIN MUHTAÇLIĞINA NAZARAN PLANLANMALI, İKTİSATTA AKIL DIŞI UYGULAMALARDAN VAZGEÇİLMELİDİR”

Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) İnşaat Mühendisleri Odası (İMO), iktidarın kredi paketi ve mesken yapmak isteyenlere kamu yerlerini satışa çıkarmasının konut krizine çözüm olmayacağını belirterek “Asıl sorun konut üretiminin barınma muhtaçlığına göre değil, inşaat sektörüne dayalı kar hırsına göre şekillenmesidir” açıklamasını yaptı. İMO, “Konut üretimi halkın gereksinimine göre planlanmalı, iktisatta akıl dışı uygulamalardan vazgeçilmelidir” çağrısında bulundu.

TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası (İMO), iktidarın konut kredisi paketi ve konut yapmak isteyen vatandaşlara hazine yerlerinin satışı kararıyla ilgili bugün yazılı açıklama yaptı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın son açıkladığı konut kredisi kampanyasının konut fiyatlarını düşürmek yerine artışa ivme kazandırdığı belirtilen açıklamada, “Kaldı ki aylık ödemesi 20 bin TL`yi aşan bu kampanyanın amacının konut sorunu yaşayan dar gelirli kesim olmadığı açıktır” denildi. Açıklamada, şu değerlendirmeler yer aldı:

“Konut fiyatlarında ve kiralardaki artışa karşı Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum tarafından yeni bir çalışmanın daha yapıldığı duyurularak vatandaşın kendi konutunu yapabilmesi için büyükşehirlerde kentlerin gelişim çeperlerinde Hazine`ye ilişkin altyapılı yerlerin satılacağı belirtildi.

“ÜLKEMİZ ÖNEMLİ BİR BARINMA KRİZİYLE KARŞI KARŞIYADIR”

Ülkemiz önemli bir barınma kriziyle karşı karşıyadır. Her geçen gün fakirleşen yurttaşlarımız için bırakalım konut sahibi olmayı, oturdukları konutların kirasını karşılamak bile güç hale gelmiştir. Avrupa`da konut fiyatlarının en çok arttığı ülke pozisyonunda olan Türkiye`de, Merkez Bankası’nın Mart 2021-Mart 2022 ortasını kapsayan datalarına göre konut fiyatları yıllık yüzde 110 artmıştır. Kamu emlakının satılması yoluyla, bu yerler üzerinde inşa edilmiş kaçak yapıların ne kadarının faydalandırılacağı bilinmiyor lakin ne kamu yeri satışıyla ne de konut kredisi üzere finansal araçlarla halkın barınma meselesine çözüm bulmak mümkündür.

“YILLIK SATILAN KONUT SAYISI HANE HALKI ARTIŞINI AŞMASINA KARŞIN KENDİ KONUTUNDA OTURANLARIN ORANI YILLARDIR AZALMA EĞİLİMİNDEDİR”

TÜİK`e göre Türkiye`de her yıl 1,5 milyon civarı konut satılmaktadır. Bu sayı hane halkı sayısının artışından fazladır. Yıllık satılan konut sayısı hane halkı artışını aşmasına karşın kendi meskeninde oturanların oranı yıllardır azalma eğilimindedir. 2002 – 2020 yılları ortası kiracı sayısı yüzde 10 artarken, mesken sahipliği oranı yüzde 13 azalmıştır. Demek ki konut vardır ve satılmaktadır lakin dar gelirli yurttaşlar için değildir. Net taban ücretin 4 bin 253 lira 40 kuruş olduğu şartlarda mümkün de görünmemektedir.

“SORUN, KONUT ÜRETİMİNİN BARINMA GEREKSİNİMİNE YÖNELİK DEĞİL, İNŞAAT SEKTÖRÜNE DAYALI KÂR HIRSINA GÖRE ŞEKİLLENMESİNDEDİR”

İkinci olarak Türkiye çapında büyük bir boş konut stoku olduğu varsayım edilmektedir. Öyle ki sırf İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) İmar ve Şehircilik Daire Başkanlığı’nın çalışmasına göre, İstanbul`da 400-700 bin civarı boş mesken olduğu iddia edilmektedir. Bu boş konutların çoğu üst gelir kümesine hitap etmektedir. Zelzeleye karşı güvenli yapılaşma gerekçesiyle boş yerlerin kentsel dönüşüme açıldığını da hatırlatmak gerekir. Açık ki sorun konut arzı ya da boş arsa bulunamaması sorunu değildir. Sorun, konut üretiminin barınma muhtaçlığına yönelik değil, inşaat sektörüne dayalı kâr hırsına göre şekillenmesindedir.

“KONUT ÜRETİMİ HALKIN MUHTAÇLIĞINA GÖRE PLANLANMALI, İKTİSATTA ISRAR EDİLEN AKIL DIŞI UYGULAMALARDAN VAZGEÇİLMELİDİR”

Evler boş, yurttaşlar evsizdir; temel insan haklarından biri olan barınma hakkı piyasanın insafına terk edilince ortaya böylesi akıl dışı bir tablo çıkmaktadır. Yaşadığımız konut krizi bir yandan gereksinimin varlığını gösterirken başka yandan da konut fazlalığını, plansızlığı ve yalnızca rant odaklı hareket edildiğini göstermektedir. Sonuçta yurttaşlar barınma sorunu yaşarken konutlar ya yatırım maksadıyla değerlendirilmekte ya vatandaşlık için yabancılara satılmakta ya da boş kalmaktadır. Çözüm olarak; kamucu bir anlayışla konut üretimi halkın muhtaçlığına göre planlanmalı, iktisatta ısrar edilen akıl dışı uygulamalardan vazgeçilmelidir.”